1.3. Bezpieczeństwo pomysłu


Poruszając temat ochrony naszego innowacyjnego pomysłu, od
razu należy wspomnieć o tym, że musimy pamiętać, by zachować
równowagę pomiędzy dosłowną poufnością naszego pomysłu,
czyli tym, jak jest zaprojektowany produkt lub usługa,
cały system biznesowy oraz plan działania, a jawnością naszego
pomysłu, bez której nie da się obejść. Dotyczy to głównie działań,
podczas których będziemy musieli zdradzić część informacji,
na przykład przy ocenie szans naszego przedsięwzięcia podczas
konsultacji z potencjalnymi klientami. Istnieje kilka dróg
zapewnienia sobie takiej ochrony, niżej przytoczono trzy najważniejsze
sposoby.

• Natychmiastowa realizacja przedsięwzięcia jest chyba najskuteczniejszą
metodą zapobiegania „kradzieży pomysłu”.
Oczywistym jest, że okres od zaplanowania do realizacji
może być długi i to nawet bardzo, ale szybkość wdrożenia
może zapewnić nam duże bezpieczeństwo przed konkurencją
w przypadku innowacyjnego produktu lub usługi, gdyż
potencjalni naśladowcy będą wchodzić na rynek z produktem,
który jest już dostępny, a co za tym idzie, ponoszą
dużo większe ryzyko inwestycyjne niż innowator. Stare
przysłowie dobrze odzwierciedla ten stan rzeczy: „kto
pierwszy ten lepszy”.
• Umowy o zachowaniu poufności to skuteczna forma, lecz
ograniczona, gdyż każdy niedoprecyzowany dokument, a na
pewno jest nim umowa o zachowaniu poufności, ma wyznaczone
granice mocy prawnej i może dojść do sytuacji, w
której i tak nasz poufny projekt „wycieknie”, a udowodnienie
przed sądem niedotrzymania warunków umowy będzie
trudne, o ile w ogóle wykonalne. Aby uniknąć tego typu sytuacji,
osoby takie jak pracownicy bankowi, prawnicy czy
doradcy inwestycyjni lub finansowi są zobowiązani do bezwzględnego
zachowania poufności informacji dotyczących
ich klientów. Przykładem takiej bezwzględnej poufności
może być szwajcarski bank UBS, od którego amerykański
skarb państwa domaga się ujawnienia swoich amerykańskich
klientów, w celu kontroli podatkowej. Bank UBS mimo wielomilionowej kary finansowej wciąż nie ujawnia
tych informacji, gdyż są one poufne.
• Opatentowanie działa podobnie jak szybka realizacja przedsięwzięcia.
Warto zadbać o szybkie opatentowanie najnowszego
produktu oraz skorzystać z pomocy prawnej z zakresu
prawa patentowego, należy jednak być tutaj sceptycznym.
Jeśli bowiem opatentujemy jakiś produkt, to nie dosyć,
że jest to tylko ochrona ograniczona czasowo, to również
podajemy jego specyfikację do publicznej informacji.
Najlepszymi przykładami są lekarstwa. Przykładowo koncern
farmaceutyczny opatentował nowoczesny lek na grypę,
teoretycznie ma monopol na ten specyfik i może również
dyktować własne ceny, ale po 5 latach patent wygasa i natychmiast
pojawia się mnóstwo tak zwanych generyków,
czyli zamienników, które są produkowane przez inne firmy
farmaceutyczne i są dosłownie takim samym lekiem. Wynikiem
tego jest zwiększona konkurencja na ten sam produkt,
co wywołuje spadek ceny. Z kolei koncern PepsiCo, do którego
należy marka Pepsi Cola, do dzisiaj, nie opatentował
receptury swojego produktu, a to dlatego, że wystarczyłoby
zmienić minimalnie skład, tak by zmianie nie uległ sam
smak napoju, i od razu obeszłoby się ochronę patentową.

Fragm. e-booka "Skuteczny biznesplan"